مردمان - رودكي

مردمان را به علاقه منديها اضافه كنيد سعدي

رودكي چنـگ را نــيز نيكو مي نواخت، نوايي گرم داشت و قصيده و غزل و مثنوي شيوا مي سرود. كليله و دمنه را به نـظم درآورده، ولـي هيـچ اثـري از آن نـيـست. بــه سبـك خراساني مديحه سرايي مي كرد. او شاعر دربار نصربن احمد سـامـانــي بود كه در اثر جلب رضايت او صاحب مكنت فراوان شد، ولي در تهي دستي روزهاي پـايان زندگي را گذراند

بلاي سخت

اي آن كه غمگيني و سزاواري
رفت آن كه رفت و آمد آنك آمد
هموار كرده خواهي گيتي
مستي نكن كه نشنود او مستي
شو تا قيامت آيد زاري كن
آزار بيش بيني زين گردون
گويي گماشته است بلايي او را
ابري پريد ني و كسوفي ني
فرمان كني و يا نكني ترسم

اندر بلاي سخت پديد آيد واندر نهان سرشك همي باري

بود آن كه بود خيره چه غم داري؟
گيتي است، كي پذيرد همواري ؟
زاري مكن كه نشنود او زاري
كي رفته را به زاري باز آري
گر تو به هر بهانه بيازاري
بر هر كه تو بر او دل بگماري
بگرفت ماه و گشت جهان تاري
بر خويشتن ظفر ندهي باري
فضل و بزرگواري و سالاري

زيب و آرا
زهي فزود جمال تو زيب و آرا را
قسم بر آن دل آهن خورم كه از سختي
كه از تو هيچ مروّت طمع نمي دارم
هزار بار خدا را شفيع مي آرم

چو رودكي به غلامي اگر قبول كني شكسته سنبل زلف تو مشك سارا را
هزار طرح نهاده است سنگ خارا را
كه كس نديده ز سنگين دلان مدارا را
ولي چه سود ؟ كه تو نشنوي خدا را را
به بندگي بپسندي هزار دارا را

رودكي مطالب امروز

شرح:

ابـوعبـدالله جـعفـربـن مـحـمـد رودكـي نخستين شاعر بزرگ زبان فارسي است. او در سـال 260 هـجـــري در رودك سمرقند چشم به جهان گشود و در 69 سالگي در 329 هجري زـندگي را بدرود گـفـت. او كـه از شــعرا و ســخــن سـرايــان بـــزرگ و نــامـدار اسـت از نـعمـت بيـنـايـي بـي بهره بود و ليـكن روحــــي بـــا عــظمت و انـديشـه اي بـلنـد و طبعي عالي داشت.